我国经济从初级生产扩展到工业、服务和数字活动
早期马来西亚经济主要依靠农业和矿业，许多活动规模较小。随着资本、技术、交通、教育和市场发展，农业与矿业趋向商业化，制造业和服务业也逐渐扩大。今天的经济活动彼此连接：一种原料可以经过加工、运输、销售和服务，创造多层次收入与工作机会。
perkembangan ekonomi = 经济发展
Ekonomi Malaysia berkembang daripada kegiatan pertanian dan perlombongan awal kepada pengeluaran komersial, pembuatan, perkhidmatan, dan kegiatan digital. Perubahan berlaku melalui modal, teknologi, pengangkutan, pendidikan, serta pasaran. Satu sektor juga berkait dengan sektor lain melalui pemprosesan, logistik, jualan, dan perkhidmatan.
Contoh: Buah kelapa sawit boleh melalui kilang, pengangkutan, makanan, eksport, dan biodiesel sebelum sampai kepada pengguna.
economic development = 经济发展
Malaysia’s economy expanded from early agriculture and mining into commercial production, manufacturing, services, and digital activity. Capital, technology, transport, education, and markets shaped this change. One sector also connects with others through processing, logistics, sales, and services.
Example: Oil-palm fruit can pass through milling, transport, food production, export, and biodiesel before reaching users.
传统经济模式以小规模和自给自足为主要特点
传统经济多以小规模、自给自足和人力工具为特点。传统锡矿业使用琉琅法（dulang）淘洗锡米，产量和作业规模较小。
ekonomi tradisional = 传统经济
Ekonomi tradisional dalam konteks buku teks biasanya berskala kecil, menggunakan alat ringkas, melibatkan modal serta tenaga kerja yang terhad, dan berorientasikan sara diri. Ia perlu difahami mengikut keadaan teknologi, pengangkutan, serta pasaran ketika itu. Pengetahuan tradisional tetap boleh mempunyai nilai tempatan.
Contoh: Sebuah keluarga menanam padi dengan alat ringkas terutamanya untuk kegunaan sendiri.
traditional economy = 传统经济
In the textbook context, a traditional economy is usually small-scale, uses simple tools, involves limited capital and labour, and focuses on subsistence. It should be understood within the technology, transport, and market conditions of its period. Traditional knowledge can still have local value.
Example: A family grows rice with simple tools mainly for its own use.
商业化经济模式扩大规模并连接市场
商业化经济扩大产量并连接市场，矿业引入铁船（kapal korek）等机械设备，与传统琉琅法形成明显对比。比较时要说明技术、规模和市场目标。
ekonomi komersial = 商业化经济
Ekonomi komersial beroperasi pada skala lebih besar, menggunakan mesin atau teknologi, memerlukan modal, tenaga kerja, dan pengurusan, serta membekalkan pasaran tempatan atau eksport. Ia boleh meningkatkan hasil dan pendapatan, tetapi risiko harga, penggunaan sumber, keselamatan pekerja, dan alam sekitar perlu dinilai.
Contoh: Padi dituai dengan mesin dan dijual ke beberapa pasaran wilayah, bukan untuk kegunaan satu keluarga sahaja.
commercial economy = 商业化经济
A commercial economy operates on a larger scale, uses machinery or technology, requires capital, labour, and management, and supplies domestic or export markets. It can increase output and income, but price risk, resource use, worker safety, and environmental effects should also be evaluated.
Example: Rice is harvested by machine and sold to several regional markets rather than used only by one family.
产业链把原料、加工、运输、销售和服务连接起来
经济活动不只发生在农场、矿场或工厂。原料取得后，还要经过加工、品质检查、包装、运输、批发、零售、维修、金融和数字平台等环节。每一环都可能创造就业和收入，也会影响产品价格、品质及环境。判断一个产业的贡献时，不能只计算原料价值。
rantaian industri = 产业链
Rantaian industri menghubungkan bahan mentah dengan pemprosesan, kawalan mutu, pembungkusan, pengangkutan, jualan, penyelenggaraan, kewangan, dan platform digital. Setiap peringkat boleh mewujudkan pekerjaan serta pendapatan, namun turut membawa kos dan kesan alam sekitar. Nilai sektor tidak terhad pada bahan mentah sahaja.
Contoh: Getah asli diproses menjadi sarung tangan, dibungkus, dihantar, dan dieksport melalui beberapa peringkat.
industry chain = 产业链
An industry chain connects raw materials with processing, quality control, packaging, transport, sales, maintenance, finance, and digital platforms. Each stage may create jobs and income while also producing costs and environmental effects. The value of a sector is not limited to its raw material.
Example: Natural rubber is processed into gloves, packaged, transported, and exported through several stages.
橡胶与棕油推动农业、加工和下游产业
二十世纪起，橡胶与棕油成为我国商业化农业的重要领域。出口手套、乳胶纱、棕榈原油和提炼过的棕油能增加国家收入，胶园与油棕园也提供工作机会。它们带动橡胶木家具、化肥等下游工业，巧克力和零食等农基工业，以及生物柴油工业。发展时也要考虑土地、生态和市场价格。
getah dan kelapa sawit = 橡胶与棕油
Getah dan kelapa sawit menyumbang melalui eksport, pekerjaan, pemprosesan, perabot kayu getah, makanan, dan biodiesel. Sumbangan perlu dilihat bersama penggunaan tanah, keadaan pekerja, kesan ekologi, dan turun naik harga. Kemajuan yang berkekalan memerlukan hasil ekonomi serta pengurusan sumber yang bertanggungjawab.
Contoh: Minyak sawit boleh menjadi minyak makanan atau biodiesel, manakala kayu getah boleh diproses menjadi perabot.
rubber and oil palm = 橡胶与棕油
Rubber and oil palm contribute through exports, employment, processing, rubberwood furniture, food, and biodiesel. Their benefits should be considered alongside land use, working conditions, ecological effects, and price changes. Lasting progress requires both economic value and responsible resource management.
Example: Palm oil can become cooking oil or biodiesel, while rubberwood can be processed into furniture.
石油与天然气产业连接资源、技术和国家收入
1910年，我国第一口油井——砂拉越美里的“一号油井”（Grand Old Lady）开始生产石油。1974年成立、由政府独资拥有的国家石油公司（国油）推动石油与天然气业发展，制造许多工作机会，通过设立加油站为企业家提供创业平台，国油大学也提供奖学金培育人才，国油还赞助一级方程式赛车。石油和天然气属于有限资源，应提高效率并为能源转型作准备。
petroleum dan gas asli = 石油与天然气
Telaga minyak pertama negara, Grand Old Lady di Miri, mula mengeluarkan petroleum pada 1910. PETRONAS ditubuhkan pada 1974, membina stesen minyak sebagai platform usahawan dan menawarkan biasiswa melalui Universiti Teknologi PETRONAS. Sektor ini melibatkan penerokaan, pengeluaran, penapisan, pengangkutan, kejuruteraan, keselamatan, pekerjaan, dan pendidikan. Oleh sebab sumbernya terhad, kecekapan, pengurusan risiko, dan persediaan peralihan tenaga penting.
Contoh: Pelantar luar pesisir, pusat penapisan, saluran paip, dan latihan kejuruteraan ialah bahagian rantaian yang sama.
petroleum and natural gas = 石油与天然气
The country’s first oil well, the Grand Old Lady in Miri, began producing petroleum in 1910. PETRONAS, established in 1974, built petrol stations as a platform for entrepreneurs and offers scholarships through Universiti Teknologi PETRONAS. The sector involves exploration, production, refining, transport, engineering, safety, jobs, and education. Because these resources are finite, efficiency, risk management, and preparation for energy transition matter.
Example: Offshore platforms, refineries, pipelines, and engineering training are parts of the same chain.
汽车制造业培养工业能力和本地供应链
国家汽车工业有限公司（普腾）于1983年成立，总部设在莎阿南，1985年推出第一款国产车普腾赛佳，2005年在霹雳丹绒马林设立第二家工厂，2018年与吉利控股集团合作、改名为宝腾并推出新车型。第二国产车公司于1993年成立，1994年推出灵鹿，旗下的尼普巴还出口到英国。汽车业推动重工业和高科技工业，制造就业机会，增加国家收入。
industri automobil = 汽车制造业
PROTON ditubuhkan pada 1983 dengan ibu pejabat di Shah Alam; Proton Saga dilancarkan pada 1985 dan kilang kedua dibuka di Tanjung Malim, Perak pada 2005. PERODUA ditubuhkan pada 1993 dan melancarkan Kancil pada 1994; kerjasama teknologi kemudian memperluas keupayaan. Sumbangannya merangkumi pekerjaan, pembekal komponen, kemahiran kejuruteraan, jualan, dan penyelenggaraan.
Contoh: Sebuah kereta memerlukan komponen, pemasangan, ujian mutu, jualan, dan perkhidmatan selepas jualan.
automotive industry = 汽车制造业
PROTON was founded in 1983 with its headquarters in Shah Alam; the Proton Saga was launched in 1985 and a second plant opened in Tanjung Malim, Perak in 2005. PERODUA was established in 1993 and launched the Kancil in 1994; later technology partnerships expanded capability. Contributions include jobs, component suppliers, engineering skills, sales, and maintenance.
Example: A car requires components, assembly, quality testing, sales, and after-sales service.
多样的历史、自然与文化资源支持旅游业
我国以历史和自然资源发展旅游，1990年首次推介“马来西亚旅游年”。历史古迹有马六甲法摩沙堡、霹雳肯那岸皇宫和吉打布央谷的古庙宇基址；天然美景有霹雳皇家柏隆公园、浮罗交怡、沙巴京那巴鲁山和砂拉越尼亚洞。发展时也要保存遗产、尊重社区。
sumber pelancongan = 旅游资源
Sumber pelancongan merangkumi bangunan bersejarah, tapak warisan, pulau, hutan, gunung, budaya, makanan, serta suasana yang selamat. Sumber ini memerlukan pemuliharaan, penerangan, pengangkutan, penginapan, kebersihan, dan keselamatan. Pembangunan berlebihan boleh merosakkan warisan atau alam yang menarik pelawat.
Contoh: Sejarah: Kota A Famosa, Istana Kenangan, Lembah Bujang. Alam: Taman Diraja Belum, Langkawi, Gunung Kinabalu, Gua Niah.
tourism resources = 旅游资源
Tourism resources include historic buildings, heritage sites, islands, forests, mountains, culture, food, and a safe social environment. They require conservation, interpretation, transport, accommodation, cleanliness, and safety. Excessive development can damage the heritage or nature that attracts visitors.
Example: Historic: A Famosa, Istana Kenangan, Bujang Valley. Natural: Royal Belum State Park, Langkawi, Mount Kinabalu, Niah Caves.
休闲农业和大型活动能带动多项服务
外国游客在我国消费带来经济效益，大型活动更能带动酒店住宿、交通、饮食、土产和手工艺品等行业。课本例子包括浮罗交怡长途自行车赛（Le Tour de Langkawi）与浮罗交怡海事与航空展（LIMA）。评估影响时也要考虑成本、环境和长期收益。
agropelancongan dan acara = 休闲农业与活动
Agropelancongan menggabungkan pertanian, perikanan, atau penternakan dengan penginapan, lawatan, dan pengalaman tempatan. Acara sukan, seni, atau pameran antarabangsa pula boleh meningkatkan permintaan terhadap pengangkutan, hotel, makanan, dan runcit. Nilai sebenar perlu menolak kos serta menilai manfaat komuniti dan alam sekitar.
Contoh: Sebuah acara mungkin memenuhi hotel, tetapi perancang masih perlu mengurus sampah, kesesakan, dan penggunaan kemudahan selepas acara.
agrotourism and events = 休闲农业与活动
Agrotourism combines farming, fishing, or livestock with accommodation, visits, and local experiences. International sport, arts, or exhibition events may increase demand for transport, hotels, food, and retail. Their real value should subtract costs and assess community and environmental effects.
Example: An event may fill hotels, but planners must still manage waste, congestion, and later use of facilities.
国货成就来自品质、产业能力和消费者信任
课本列举农产品、石油产品和机械产品作为我国经济成就。国人响应1985年开始的购买国货运动，高品质国货也销售到海外，增加国家收入。支持国货能帮助本地企业和就业，减少对进口产品的依赖，控制外汇流失；但“国产”本身不是品质保证，选购时仍要比较安全、品质、价格和售后服务。
barangan buatan Malaysia = 马来西亚制造产品
Buku teks menunjukkan hasil pertanian, petroleum, dan mesin sebagai pencapaian ekonomi serta merujuk kempen membeli barangan Malaysia sejak 1985. Sokongan membantu perusahaan, pekerjaan, dan kemahiran tempatan serta mengurangkan pengaliran keluar mata wang asing, tetapi label tempatan sahaja bukan jaminan mutu. Semak keselamatan, kualiti, harga, sumber, dan perkhidmatan.
Contoh: Bandingkan pensijilan keselamatan, ketahanan, harga, pembaikan, dan asal pengeluaran sebelum membeli.
Malaysian-made goods = 马来西亚制造产品
The textbook presents agricultural, petroleum, and machinery products as economic achievements and refers to the buy-Malaysian campaign begun in 1985. Support can strengthen local firms, jobs, and skills and reduce the outflow of foreign currency, but a local label alone does not guarantee quality. Check safety, performance, price, origin, and service.
Example: Compare safety certification, durability, price, repair support, and production origin before buying.
基础建设、通信网络和电子商务是经济支撑系统
道路、港口、公共交通和有系统的通信网络能缩短货物、人员与资讯流通时间。电子商务让企业接触更广市场，也让消费者更容易比较产品。不过，网络连接不等于交易一定安全；还要保护个人资料、防诈骗、确认商家，并安排可靠付款、物流与退货机制。
infrastruktur dan e-dagang = 基础建设与电子商务
Jalan, pelabuhan, pengangkutan awam, dan rangkaian komunikasi membantu pergerakan barang, manusia, serta maklumat. E-dagang meluaskan pasaran dan memudahkan perbandingan produk, tetapi urus niaga masih memerlukan perlindungan data, semakan penjual, pembayaran selamat, logistik, dan aturan pemulangan.
Contoh: Perniagaan kecil menerima pesanan dalam talian, menggunakan bayaran elektronik, dan menghantar produk kepada pelanggan di negeri lain.
infrastructure and e-commerce = 基础建设与电子商务
Roads, ports, public transport, and communication networks help move goods, people, and information. E-commerce widens markets and makes product comparison easier, but transactions still need data protection, seller checks, secure payment, logistics, and return arrangements.
Example: A small business receives online orders, accepts electronic payment, and ships products to customers in another state.
经济繁荣要兼顾参与、韧性和可持续发展
支持国家经济可从学习技能、诚实经营、合理消费、购买合适国货、保护资源和参与创新开始。真正的繁荣不仅是收入增加，还应有稳定就业、公共服务、环境质量和面对危机的能力。经济稳定能提升我国的国际形象，增添外来投资者的信心；经济动荡则会损害国家的长期发展。
kemakmuran dan kelestarian = 繁荣与可持续性
Sokongan ekonomi boleh dilakukan melalui kemahiran, perniagaan jujur, pembelian berhemah, barangan tempatan yang sesuai, perlindungan sumber, dan inovasi. Kemakmuran bukan pendapatan sahaja; ia turut melibatkan pekerjaan stabil, perkhidmatan awam, alam sekitar, dan daya tahan krisis. Kesan dasar perlu diukur dan diperbaiki.
Contoh: Hari keusahawanan sekolah menggunakan bahan tempatan, merekod kos serta hasil, dan mengurangkan pembungkusan sekali guna.
prosperity and sustainability = 繁荣与可持续性
Economic support can include skills, honest enterprise, wise spending, suitable local goods, resource protection, and innovation. Prosperity is not income alone; it also involves stable jobs, public services, environmental quality, and resilience during crises. Policy effects should be measured and harmful practices improved.
Example: A school enterprise day uses local inputs, records costs and revenue, and reduces single-use packaging.
要完整说明一个经济活动如何推动国家发展，应优先采用哪一种方法？
menjelaskan sumbangan ekonomi = 说明经济贡献
Soalan meminta penjelasan yang menunjukkan hubungan, bukan satu fakta terpencil. Cari pilihan yang mengikuti rantaian kegiatan daripada input hingga kesan kepada pekerjaan, pasaran, pendapatan, masyarakat, dan alam sekitar. Elakkan pilihan yang hanya menyebut nama bahan atau rupa produk.
Contoh: Lukis anak panah daripada sumber kepada proses, pekerjaan, pasaran, dan kesan sebelum memilih.
explaining economic contribution = 说明经济贡献
The question asks for an explanation showing relationships rather than an isolated fact. Look for an option tracing activity from inputs to effects on jobs, markets, income, society, and the environment. Reject choices that mention only a material name or product appearance.
Example: Draw arrows from resource to process, employment, market, and effects before choosing.
从经济模式、产业链与影响理解发展
你已认识我国从早期农业与矿业到制造、旅游和数字活动的发展，并能连接原料、加工、就业、市场、收入以及社会与环境影响。
开始加强练习 →rumusan kemajuan ekonomi = 经济发展总结
Unit ini menerangkan perubahan daripada kegiatan tradisional kepada ekonomi komersial, rantaian industri, sektor getah, sawit, petroleum, automobil, pelancongan, barangan tempatan, infrastruktur, komunikasi, dan e-dagang. Kemajuan perlu dinilai melalui pekerjaan, pendapatan, kemahiran, masyarakat, alam sekitar, dan daya tahan.
Contoh: Terangkan satu sektor melalui input, proses, pekerjaan, pasaran, hasil, dan kesan.
economic development summary = 经济发展总结
This unit explains change from traditional activity to commercial production, industry chains, rubber, palm oil, petroleum, automotive manufacturing, tourism, local goods, infrastructure, communications, and e-commerce. Progress should be judged through jobs, income, skills, society, the environment, and resilience.
Example: Explain one sector through input, process, jobs, market, results, and effects.