食物变质会出现可以观察的变化
食物存放不当或过久，味道、气味、质地、外观和颜色可能改变，也可能发霉、起泡、出现黏液或失去弹性。这些特征是食物不再适合食用的警告，不能只看保存日期判断。
食物变质 = kerosakan makanan
Makanan rosak mengalami perubahan yang boleh dikesan pada bau, rupa, warna, tekstur, atau keanjalan. Sesetengah makanan juga berkulat, berlendir, berbuih, atau berbau masam. Gunakan beberapa petunjuk bersama-sama dan utamakan keselamatan sebelum membuat keputusan.
Contoh: Susu yang berketul, berbau luar biasa, atau berbuih tidak patut diminum dan perlu diuruskan oleh orang dewasa.
Awas: Jangan rasa makanan yang disyaki rosak.
food spoilage = 食物变质
Spoiled food shows detectable changes in smell, appearance, colour, texture, or firmness. Some foods may also grow mould, become slimy, bubble, or smell sour. Use several signs together and place safety before any attempt to identify the food.
Example: Milk that forms lumps, smells unusual, or bubbles should not be consumed and should be handled by an adult.
Watch out: Do not taste food that may be spoiled.
微生物的活动会使食物变质
细菌和真菌等微生物会利用食物中的养分和水分生长、繁殖并分解食物。许多微生物在温暖、潮湿和有适合养分的环境中较活跃；有些也需要空气。它们的活动会改变食物并产生废物。
微生物 = mikroorganisma
Bakteria dan kulat ialah mikroorganisma yang boleh menggunakan air serta nutrien dalam makanan untuk hidup dan membiak. Banyak mikroorganisma menjadi lebih aktif dalam keadaan lembap dan suam, manakala sesetengahnya memerlukan udara. Aktiviti ini menguraikan makanan dan menghasilkan bahan buangan.
Contoh: Nasi masak yang dibiarkan terlalu lama dalam keadaan suam dan lembap lebih mudah berbau atau berlendir.
microorganisms = 微生物
Bacteria and fungi are microorganisms that can use water and nutrients in food to live and reproduce. Many become more active in warm, moist conditions, while some also require air. Their activity breaks food down and produces waste substances.
Example: Cooked rice left too long in a warm, moist place is more likely to develop an unusual smell or slimy texture.
观察疑似变质食物必须先顾安全
可用视觉观察颜色、斑点和外观，用嗅觉以扇闻方式辨认异常气味，并隔着容器观察质地变化。不要直接触摸、靠近深闻或品尝疑似变质食物；观察后应密封处理并清洁双手。
安全观察 = pemerhatian selamat
Pemerhatian makanan yang disyaki rosak perlu mengurangkan sentuhan dengan bahan tersebut. Lihat perubahan melalui bekas lutsinar dan gunakan kaedah mengipas bau dari jarak selamat jika diarahkan oleh guru. Selepas pemerhatian, bekas perlu ditutup dan tangan dibersihkan.
Contoh: Roti berkulat boleh direkodkan melalui bekas tertutup tanpa menyentuh atau menghidu dari jarak dekat.
Awas: Jangan rasa makanan untuk menguji sama ada makanan itu rosak.
safe observation = 安全观察
Observing food that may be spoiled should minimise contact with the material. View changes through a transparent container and waft odours from a safe distance only under teacher guidance. Seal the container afterwards and clean your hands properly.
Example: Mouldy bread can be recorded through a closed container without touching it or smelling it closely.
Watch out: Never taste food to test whether it is spoiled.
食物保存是抑制或减缓微生物的活动
食物保存通过改变温度、水分、空气、酸度或微生物数量，使微生物较难生长和繁殖，从而延缓食物变质。保存只能延长合适食物的可用时间，不能把已经变质的食物恢复成安全食物。
食物保存 = pengawetan makanan
Pengawetan makanan mengubah keadaan seperti suhu, air, udara, keasidan, atau bilangan mikroorganisma supaya pertumbuhannya dihalang atau diperlahankan. Kaedah ini memanjangkan tempoh makanan yang masih baik boleh disimpan. Pengawetan bukan cara memulihkan makanan yang sudah rosak.
Contoh: Sayur segar yang disejukkan lebih lambat rosak, tetapi sayur berkulat tidak menjadi selamat hanya kerana dimasukkan ke peti sejuk.
food preservation = 食物保存
Food preservation changes conditions such as temperature, moisture, air, acidity, or microorganism numbers so that growth is prevented or slowed. It extends how long food that is still suitable can be stored. Preservation cannot restore food that is already spoiled.
Example: Cooling fresh vegetables slows spoilage, but refrigerating mouldy vegetables does not make them safe again.
选择保存法要找出微生物需要的条件
干藏、盐腌和糖渍减少可利用的水分；冷藏和冷冻降低温度；真空包装和密封减少空气或再次污染；腌渍提高酸度；高温处理能杀灭部分或大部分微生物。每种方法针对的条件不同。
生长条件 = faktor pertumbuhan
Pilih kaedah pengawetan dengan mengenal pasti syarat yang diperlukan oleh mikroorganisma. Air boleh dikurangkan, suhu boleh direndahkan, udara boleh disingkirkan, keasidan boleh ditingkatkan, atau mikroorganisma boleh dimusnahkan melalui haba. Setiap kaedah mengubah syarat yang berbeza.
Contoh: Mengeringkan cendawan mengurangkan air, manakala pempasteuran susu mengurangkan bilangan mikroorganisma melalui pemanasan terkawal.
growth conditions = 生长条件
Choose a preservation method by identifying conditions microorganisms need. Moisture can be reduced, temperature lowered, air removed, acidity increased, or microorganisms destroyed by heat. Each method changes a different condition, so the explanation should match how that method actually works.
Example: Drying mushrooms reduces moisture, while pasteurising milk lowers microorganism numbers through controlled heating.
干藏和熏制都能减少食物中的水分
干藏利用阳光、风、烤箱或脱水机除去水分，使微生物难以生长。熏制也使部分水分蒸发，烟中的某些成分还能抑制微生物。处理后仍须保持干燥和避免重新受污染。
干藏与熏制 = pengeringan dan penyalaian
Pengeringan menyingkirkan air melalui cahaya matahari, aliran udara, ketuhar, atau alat penyahhidrat. Penyalaian turut mengurangkan air dan mendedahkan permukaan makanan kepada bahan tertentu dalam asap yang menghalang mikroorganisma. Makanan yang siap perlu kekal kering dan bersih.
Contoh: Cili boleh dijemur menjadi cili kering, manakala ikan boleh disalai dalam keadaan terkawal dan bersih.
drying and smoking = 干藏与熏制
Drying removes moisture using sunlight, moving air, an oven, or a dehydrator. Smoking also reduces moisture and exposes the food surface to certain smoke substances that inhibit microorganisms. The preserved food must then be kept dry and protected from contamination.
Example: Chillies can be sun-dried, while fish can be smoked under controlled and hygienic conditions.
高温处理和巴氏杀菌的程度不同
煮沸或高温处理能杀灭部分微生物，但食物冷却后仍可能重新受污染。巴氏杀菌使用受控制的温度加热一段时间后迅速冷却，减少大部分微生物，同时尽量保留味道和营养；开封后仍须依标签储存。
高温处理与巴氏杀菌 = rawatan haba dan pempasteuran
Pendidihan atau rawatan suhu tinggi memusnahkan banyak mikroorganisma, tetapi pencemaran boleh berlaku semula selepas makanan sejuk. Pempasteuran menggunakan suhu dan masa terkawal sebelum penyejukan segera. Produk yang telah dibuka masih perlu disimpan mengikut arahan pada label.
Contoh: Sup yang dididihkan perlu ditutup dan digunakan dengan segera, manakala susu dipasteur perlu disejukkan selepas dibuka.
Awas: Pemanasan sekali tidak bermaksud makanan boleh disimpan selama-lamanya.
heat treatment and pasteurisation = 高温处理与巴氏杀菌
Boiling or high-temperature treatment destroys many microorganisms, but contamination can occur again after food cools. Pasteurisation uses controlled temperature and time followed by rapid cooling. Once opened, the product still needs to be stored according to its label.
Example: Boiled soup should be covered and used promptly, while opened pasteurised milk usually needs refrigeration.
Watch out: One heating step does not make food safe forever.
冷藏减缓活动，冷冻使活动大幅降低
冷藏以低温减慢微生物生长，食物一般不会冻结；冷冻温度更低，使微生物活动大幅降低并使食物冻结。两种方法通常不能消灭全部微生物，所以必须保持低温，并依安全方法解冻和食用。
冷藏与冷冻 = pendinginan dan penyejukbekuan
Pendinginan menggunakan suhu rendah untuk memperlahankan aktiviti mikroorganisma tanpa membekukan makanan. Penyejukbekuan menggunakan suhu lebih rendah sehingga makanan membeku dan aktiviti mikroorganisma sangat berkurang. Kedua-duanya memerlukan rantaian sejuk dan tidak semestinya membunuh semua mikroorganisma.
Contoh: Sayur dan telur biasanya disejukkan, manakala ikan atau daging boleh dibekukan dalam bungkusan yang sesuai.
refrigeration and freezing = 冷藏与冷冻
Refrigeration uses a low temperature to slow microorganism activity without freezing the food. Freezing uses a lower temperature so the food freezes and microorganism activity is greatly reduced. Both require a continuous cold chain and do not necessarily kill every microorganism.
Example: Vegetables and eggs are commonly refrigerated, while fish or meat may be frozen in suitable packaging.
腌渍、盐腌和糖渍改变水分或酸度
腌渍可使用醋提高酸度，或使用高浓度糖水减少微生物可利用的水分；盐腌则利用大量盐使食物和微生物失水。配方、清洁和容器密封必须正确，不能随意减少关键材料。
腌渍与盐腌 = penjerukan dan pemasinan
Penjerukan boleh meningkatkan keasidan dengan cuka atau mengurangkan air tersedia menggunakan larutan gula pekat. Pemasinan menggunakan garam yang banyak untuk menarik air keluar daripada makanan dan mikroorganisma. Sukatan, kebersihan, dan bekas yang betul sangat penting.
Contoh: Timun boleh dijeruk dalam larutan cuka yang sesuai, manakala telur itik boleh diawet melalui pemasinan.
Awas: Projek pengawetan perlu dibimbing oleh guru atau orang dewasa.
pickling and salting = 腌渍与盐腌
Pickling can increase acidity with vinegar or reduce available moisture with a concentrated sugar solution. Salting uses a large amount of salt to draw water from food and microorganisms. Correct proportions, cleanliness, and suitable containers are essential for safe preservation.
Example: Cucumbers can be pickled in a suitable vinegar solution, while duck eggs can be preserved by salting.
Watch out: A preservation project should be supervised by a teacher or adult.
真空、密封和上蜡减少空气或再次污染
真空包装抽走袋内空气并密封；装罐或装瓶结合高温、排气和密封，减少微生物进入；蔬果上食用蜡形成保护层，减慢水分流失和表面污染。密封破损、罐身膨胀或标签异常时不可食用。
真空与密封 = vakum dan pengedapan
Pembungkusan vakum mengeluarkan udara sebelum bungkusan ditutup. Pengetinan atau pembotolan menggabungkan haba, penyingkiran udara, dan pengedapan untuk mengurangkan pencemaran semula. Lilin makanan pada buah membentuk lapisan perlindungan, tetapi setiap bungkusan mesti diperiksa sebelum digunakan.
Contoh: Kacang boleh dibungkus vakum, manakala jus yang diproses dengan betul boleh dimasukkan ke dalam botol bertutup.
Awas: Bekas kembung, bocor, atau rosak mesti ditolak.
vacuum and sealing = 真空与密封
Vacuum packaging removes air before the pack is sealed. Canning or bottling combines heat, air removal, and sealing to reduce recontamination. Food-grade wax on fruit forms a protective layer, but every package must still be checked before use.
Example: Nuts may be vacuum packed, while properly processed juice can be sealed in a suitable bottle.
Watch out: Reject swollen, leaking, or damaged containers.
同一种食物可以采用不同保存法
保存法要配合食物性质、预期保存时间、设备和用途。同一种食物不只有一个正确方法；只要能科学说明该方法怎样改变微生物生长条件，就可以比较不同选择的优缺点。
多种保存法 = pelbagai kaedah pengawetan
Satu jenis makanan boleh diawet dengan beberapa kaedah yang berbeza. Pemilihan bergantung pada sifat makanan, tujuan penggunaan, tempoh simpanan, kemudahan, dan peralatan. Setiap cadangan mesti menerangkan keadaan pertumbuhan mikroorganisma yang diubah.
Contoh: Cili boleh dikeringkan, dijeruk, atau diproses menjadi sos yang dibotolkan mengikut keperluan.
multiple preservation methods = 多种保存法
One type of food can be preserved using several different methods. The choice depends on the food, intended use, storage duration, facilities, and equipment. Every proposal should explain which microorganism growth condition is changed by the method.
Example: Chillies may be dried, pickled, or processed into a bottled sauce depending on the intended use.
组合保存法可同时改变多个生长条件
有些食物结合两种或更多保存法，使微生物更难生长，并延长保存时间。组合不是方法名称的随意堆叠，必须能指出每一步的作用，并确保步骤之间不会造成新的污染。
组合保存法 = gabungan kaedah pengawetan
Gabungan kaedah mengubah lebih daripada satu keadaan pertumbuhan mikroorganisma. Setiap langkah perlu mempunyai fungsi yang jelas dan dilakukan tanpa mencemarkan semula makanan. Gabungan yang sesuai biasanya memberi perlindungan lebih kukuh berbanding satu kaedah sahaja.
Contoh: Ikan masin boleh melalui pemasinan, pengeringan, dan pembungkusan vakum untuk mengurangkan air serta pendedahan kepada udara.
combined preservation methods = 组合保存法
A combination of methods changes more than one condition needed by microorganisms. Each step should have a clear purpose and must avoid recontaminating the food. A suitable combination usually provides stronger protection than a single method alone.
Example: Salted fish may combine salting, drying, and vacuum packaging to reduce moisture and exposure to air.
食物保存项目要有计划、记录和安全控制
项目开始前先选择一种食物和两种合适保存法，写出材料、步骤、安全措施和比较标准。处理时保持份量、食物大小和观察时间一致，定期记录外观、气味和质地，不品尝实验样本。
食物保存项目 = projek pengawetan makanan
Projek yang baik bermula dengan soalan, dua kaedah yang sesuai, langkah kerja, langkah keselamatan, dan cara merekod hasil. Gunakan makanan daripada kumpulan yang sama serta saiz dan tempoh pemerhatian yang setara. Sampel eksperimen tidak perlu dirasa.
Contoh: Bandingkan hirisan timun yang sama saiz melalui pendinginan dan penjerukan di bawah bimbingan orang dewasa.
Awas: Catat pemerhatian tanpa membuka bekas yang disyaki tercemar.
food preservation project = 食物保存项目
A sound project begins with a question, two suitable methods, procedures, safety controls, and a recording plan. Use food from the same batch with comparable size and observation time. Experimental samples should not be tasted.
Example: Compare equal-sized cucumber pieces preserved by refrigeration and pickling under adult supervision.
Watch out: Record observations without opening a container suspected of contamination.
保存技术帮助稳定供应并减少资源浪费
食物保存能延长保鲜期、供应季节性食物、方便储存和运输、减少收成过剩造成的浪费，并在灾害或紧急情况提供容易携带的食物。合理保存也减少因丢弃食物而浪费的水、能源和土地资源。
保存技术的重要性 = kepentingan teknologi pengawetan
Teknologi pengawetan memanjangkan tempoh simpanan, menyediakan makanan di luar musim, memudahkan penyimpanan dan pengangkutan, serta mengurangkan pembaziran hasil berlebihan. Bekalan yang tahan lebih lama juga berguna semasa bencana. Penggunaan yang bijak membantu menjimatkan air, tenaga, dan tanah yang digunakan untuk menghasilkan makanan.
Contoh: Nanas berlebihan boleh diproses menjadi buah kering, jus, atau makanan bertin supaya bekalannya tahan lebih lama.
importance of preservation technology = 保存技术的重要性
Preservation technology extends shelf life, supplies seasonal food, simplifies storage and transport, and reduces waste from excess harvests. Longer-lasting supplies are also useful during emergencies. Wise preservation helps conserve the water, energy, and land used to produce food.
Example: Surplus pineapples can be processed into dried fruit, juice, or canned products so the supply lasts longer.
一盒牛奶出现异常酸味并结块。最安全、最科学的处理是什么？
辨认变质食物 = mengenal pasti makanan rosak
Soalan memberikan dua perubahan yang menunjukkan kerosakan, iaitu bau luar biasa dan pembentukan ketulan. Tentukan tindakan yang mengutamakan keselamatan, bukan tindakan yang cuba memulihkan makanan rosak. Jangan gunakan deria rasa sebagai ujian.
Contoh: Tandakan petunjuk kerosakan dahulu, kemudian pilih tindakan yang mengelakkan makanan itu dimakan.
identifying spoiled food = 辨认变质食物
The question gives two spoilage signs: an unusual sour smell and the formation of lumps. Choose the action that protects safety rather than trying to restore spoiled food. Taste must not be used as a test.
Example: Mark the spoilage clues first, then select the action that prevents the food from being consumed.
用科学原理选择食物保存法
你已能辨认食物变质、解释微生物作用、比较保存法，并说明食物保存技术对供应和永续生活的重要性。
开始加强练习 →食物保存总结 = ringkasan pengawetan makanan
Kerosakan makanan dapat dikenal pasti melalui perubahan yang selamat diperhatikan dan biasanya berpunca daripada tindakan mikroorganisma. Pengawetan mengubah air, suhu, udara, keasidan, atau bilangan mikroorganisma. Kaedah tunggal atau gabungan membantu memanjangkan simpanan, menstabilkan bekalan, dan mengurangkan pembaziran.
Contoh: Terangkan setiap kaedah dengan urutan keadaan yang diubah, kesan terhadap mikroorganisma, dan manfaat kepada manusia.
food preservation summary = 食物保存总结
Food spoilage is recognised through safely observed changes and is commonly caused by microorganism activity. Preservation changes moisture, temperature, air, acidity, or microorganism numbers. Single or combined methods extend storage, stabilise supply, and reduce waste.
Example: Explain each method by naming the changed condition, its effect on microorganisms, and the benefit to people.